Proje Yöneticisi Erkan Tekman ile Pardus, RadioTux'ta

Merhaba Erkan, RadioTux'a hoş geldiniz. Pardus 2003 yılında UEKAE'nin bir projesi olarak başladı. Ana gereksinim açık ve değiştirilebilir kodu istihbarat ve askeri alanlara yönelik daha garanti sistem güvenliği için sağlamak. Bir diğer amaç ise tasarruf. Bu gerçekler arka kapılar gibi gözetleme ya da kötüye kullanma olmadığına göre yeni bir sayısal hak yönetimi midir? Açık kaynak (ya da tercih ederseniz özgür yazılım terimi) bu tip sorunlar için çözümlere sahip, eğer paranonak hissediyorsanız. Sisteminizi pürüzlerden temizleyebilirsiniz, hoşunuza gitmeyen birşeyler var mı diye kaynak kodu inceleyin ve güvenliğiniz veya kişisel ihtiyaçlarınız için kaynak kodu değiştirin ve dilerseniz yeniden dağıtın. Siznle kaynak kodu paylaşsalar bile bunun tescilli dünyada bir karşılığı yoktur. Bu açık kaynağın sadece kaynakların açık olması değil, özgürlüğün de iliştirilmiş olduğundandır. Pardus için ise, şimdiye dek herhangi bir soru gelmediğine göre, sanırım, bireysel kullanıcılarımız bize güveniyorlar. Evet, takım devlet tarafından istihdam ediliyor ve evet bize ev sahipliği yapan enstitünün adında "kriptoloji" geçiyor; fakat sonuç olarak biz açık kaynak değerlerine inanan açık kaynak geliştiricileriyiz. Kurumsal kullanıcılar için kendi yerel depolarının olmasını tavsiye ederiz. Dilerlerse ve teknik imkanları varsa kendi derleme çiftlikleri olabilir. Wikipedia'dan öğrendiğim kadarıyla Pardus üzerinde odaklanılan şey bana tanıdık gelen kararlılık ve kullanım. Acaba Türkiye'nin Kubuntu'sunun doğuşunu mu izliyoruz? Aslında bizim asıl amacımız kararlılıktan ziyade kolay kullanım. Diğer dağıtımlara başladığımızda, her günkü sıradan kullanımlarla sorunları olduklarını görürüz. Bu sorunların üzerlerine gittik ve bunları dizayn edip geliştirdik: Paketleme sistemi PiSi, yapılandırma yönetimi iskeleti COMAR, yönetim arayüzleri TASMA ve LiDER, yükleyici YALI, hoş geldin uygulaması KAPTAN, ve dahası. Görünüme özel önem verdik ve kendi simge setimiz ve dahasını ürettik. Sonunda kullanışlı ve çok iyi entegre edilmiş bir KDE masaüstümüz oldu. Bu KDE geliştiricilerini de içeren dünya çapındaki birçok incelemede belirtildi. Sorunuza cevap olarak, biz KDE kullanan en iyi dağıtım olmayı amaçlıyoruz. Bu amaca çok yaklaştık, fakat uygun pazarlama dokunuşlarının eksikliğini çekiyoruz. Sitenizde geçen "Ulusal savunma, güvenlik amacı için kritik uygulamalarda bir işletim sisteme gereksinim duyulmaktadır." lafı,  her ne anlama geliyorsa ulusal güvenliğin amacı için işliyor olabilir. Bir gün bu yenilikçi işinizin savaş nedeniyle amacı dışında kullanılabileceğini düşünmüyor musunuz? Bildiğim kadarıyla ASAL kullanmakta. Açık kaynak ile iliştirilmiş özgürlükler her zaman "amacı dışında kullanılma" olasılığına sahiptir. Bizim ana enstitümüzün silahlı kuvvetler için birçok iş yaptığı doğrudur ve aynı zamanda bunu biz yapacağız. Fakat altında yatan asıl fikir, ulusal savunmada çok önemli olan teknolojik bağımsızlılıktır. Silahlı kuvvetlere ait ofislerin bazı tescilli ve kapalı kaynak kodlu ve ithal teknolojilerden yerel değerler katılarak açık kaynak teknolojilere göçü için çalışıyoruz. Bu durumda olsanız hangisini tercih ederdiniz? ASAL'dan söz edecek olursak, Savunma Bakanlığının asker toplama birimlerini içeren bir yönetimsel birimdir. Onları diğer devlet dairelerinden farklı görmüyorum. Bence, ASAL projesi hakkında önemli olan geliştirdiğimiz teknolojiler, en önemlisi Pardus Terminal Sunucu Projesi - PTSP'dir. Ana fikri LTSP'den aldık ve bazı değişiklikler yaptık, özgürlüklere teşekkür ederiz. Anlayışıyla, şu anda bile PTSP teknolojik olarak birkaç konuda LTSP'nin önündedir ve ASAL için tasarruf kaynağıdır. (*) ASAL : Askeralma Dairesi Başkanlığı Önümüdeki 12 ayın PARDUS'a getirisinin ne olacağını düşünüyorsunuz? Yakın bir zamanda, Türkiye'de Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu ile bir proje başlattık. Yaklaşık 500 sunucu ve istemcinin göçü bu projenin bir parçası. Fakat daha da önemlisi, kurumsal yazılımların büyük bir kısmının Pardus ve açık kaynak üzerinde geliştirilmeleri. Bileşenler belge yönetimi, iş akışı yönetimi ve iş zekasını içeriyor. 2011'de tamamlandığında, EPDK Pardus'un ve açık kaynağın kurumsal olarak kullanıldığı bir vitrin olacak. Bunun kurumsal alanda diğer şans kapılarını da aralayacağına inanıyoruz. Kurumsal kullanıcılarımızı sevindirecek olursak, Pardus Kurumsal 2'yi bu yıl yayınlıyoruz. Pardus 2009 alt yapısı kullanılarak geliştiriliyor, fakat iyi, eski ve güvenilir olan KDE 3.5 kullanıyor. Pardus Kurumsal 2'nin kurumsal pazara girerken bizim kalelerimizden biri olacağına inanıyoruz. Şu anda birkaç devlet dairesi ve bazı özel sektör şirketleriyle görüşme halindeyiz. Önümüzdeki 12 ay içinde 200 000'den fazla bilgisayarın göçü için imzaların atılmasını ümit ediyoruz.İsmini ender bulunan kelaynak'tan alan Pardus 2009.2 Geronticus eremita'yı henüz geçen hafta duyurduk. 2000-serileri içindeki bir sounraki sürümümüz Aralık 2010'da hazır olacak olan Pardus 2011 olacak. Yılda bir ana sürümler ve üç ayda bir ara sürümler çıkarmayı planlıyoruz.

Devletten gelen parayla yeni insanlar istihdam ediyoruz. 2010 sonu itibariyle 40'tan fazla ve 2011 sonu itibariyle en az 50 çalışan olmasını planlıyoruz. Şu an 20 kişi olduğunu düşünürsek, bu oldukça hacimli bir büyüme.

İngilizce Aslı için http://blog.radiotux.de/2010/06/13/interview-with-erkan-tekman-about-pardus adresini ziyaret ediniz.